Joan Derk van der Capellen tot den Pol (1741 – 1784) was politicus en edelman die een belangrijke rol speelde in de patriottenbeweging. Van der Capellen steunde de Amerikaanse Onafhankelijkheidsoorlog, had kritiek op het politieke bestel en regentenstelsel. Hij is vooral bekend als de auteur van het ‘anonieme’ pamflet Aan het Volk van Nederland, dat in de nacht van 25 op 26 september 1781 in alle grote steden van de Republiek werd verspreid.

Paulus van der Heim (1753 – 1823) was een patriot en Nederlands minister. Van der Heim studeerde Romeins en hedendaags recht aan de Hogeschool te Leiden. Hij werd minister van Indië en Koophandel onder Lodewijk Napoleon Bonaparte in 1806.

Justus Gerardus Swaving (1784 – 1835), ondernemer, legerofficier en publicist, ontleent zijn bekendheid aan zijn -bijzondere – autobiografische geschriften.

Bekijk ook de andere biografieën in het Biografisch Woordenboek 1780-1830.

Daaronder vallen clubs met zeer uiteenlopende doelstellingen zoals schoolverenigingen, sociëteiten, zangclubs, woningbouwcorporaties, maar ook politieke organisaties zoals de Maatschappij tot Nut van den Javaan. Bij elke vereniging wordt de vestigingsplaats, doelstelling en datum van erkenning gegeven.

Hoewel bekend was dat Nederland een periode met een bloeiend verenigingsleven heeft gekend, was het tot nu toe niet eenvoudig daarvan een overzicht te krijgen. Met deze database is dat veel gemakkelijker geworden.

De database is hier: http://www.historici.nl/Onderzoek/Projecten/ErkendeVerenigingen

Lees verder op historici.nl

Literatuurwetenschappers zijn het er over eens dat de kwaliteit van literatuur wordt bepaald in de communicatie tussen lezers en tussen critici. Er is echter nog maar nauwelijks onderzoek gedaan naar de criteria die daarbij een rol kunnen spelen. Welke eigenschappen moet een roman hebben om literair of niet-literair genoemd te worden? En wat maakt een roman, literair of niet, goed of slecht?

Deze vragen gaan beantwoord worden aan het Huygens ING waar het onderzoek The Riddle of Literary Quality van start is gegaan onder leiding van onderzoeksleider Karina van Dalen-Oskam.

Alle fasen van dit onderzoek gelden als innovatief. In verschillende enquêtes kunnen lezers aangeven hoe goed en hoe literair zij een aantal hedendaagse romans vinden. Op basis van de scores worden dan die romans onderzocht waarover de meeste lezers het eens zijn dat ze literair/goed, literair/slecht, niet-literair/goed en niet-literair/slecht zijn. Met geavanceerde software wordt vervolgens gekeken welke formele eigenschappen die vier typen romans hebben: hoe gevarieerd is de woordenschat, wat is het aandeel van verschillende woordsoorten zoals bijvoeglijke naamwoorden of bijwoorden, hoe lang zijn de zinnen gemiddeld, maar ook: hoe ingewikkeld is de syntactische structuur van de zinnen, en hoe complex is de verhaallijn. Vervolgens worden de gevonden kenmerken onderzocht in de romans waarover de meningen niet zo eensluidend waren en zal zichtbaar worden op welk van de vier groepen elk van deze romans het meeste lijkt. Zo zullen mogelijke criteria voor waardering van romans zichtbaar worden en zullen er ongetwijfeld ook nieuwe vragen naar voren komen.

Het onderzoek gebeurt in samenwerking met de Fryske Akademy en het Institute for Logic, Language and Computation van de Universiteit van Amsterdam en met financiering uit het Computational Humanities programma van de KNAW.

Kijk verder op historici.nl

Lees verder op textualscholarship.nl

De vroegmoderne tijd was in de Zuidelijke Nederlanden en later de Republiek een bloeitijd van de kunsten en wetenschappen. Veelal worden ‘kunst’ en ‘wetenschap’ beschouwd als geheel verschillende uitingen van de menselijke cultuur. In dit deel van het NKJ is gewijd aan de uitzonderlijk rijke en complexe verhouding tussen beiden in de vroegmoderne Nederlanden, en toont hoe beiden vaak naadloos in elkaar overgingen.

Zowel in theorie als in de alledaagse praktijk was de grens tussen ‘kunst’ en ‘wetenschap’ nauwelijks te trekken, en deed deze er feitelijk ook weinig toe. De termen ars en scientia waren geen opposities, maar liepen vloeiend in elkaar over. Kunstenaars oefenden zich in de weergave van de menselijke anatomie; natuuronderzoekers dachten diepgaand na over de representatie van voorheen onbekende levensvormen; en vermogende burgers legden verzamelingen aan, waarin naturalia en artificalia ogenschijnlijk kris-kras door elkaar werden tentoongesteld. Thema’s die in dit volume onder meer aan de orde komen zijn de rol van pictografie; uiteenlopende theorieën over licht en kleur; de invloed van de Cartesiaanse filosofie op de kunsttheorie, en frontispices van wetenschappelijke boeken.

Hier kunt u meer informatie krijgen en het boek bestellen.

Het Nederlands Kunsthistorisch Jaarboek/Netherlands Yearbook for History of Art is een peer–reviewed periodiek, dat sinds 1949 grensverleggende artikelen publiceert op het gebied van de vroegmoderne kunst- en cultuurgeschiedenis. Het deel Art and Science staat onder redactie van Eric Jorink en Bart Ramakers.

Vacature EI project DEF.